Ekonomi
2000–2008 Arası Sigortalılara Kademeli Emeklilik
EYT düzenlemesinin ardından kapsam dışında kalan milyonlarca çalışan için kademeli emeklilik yeniden gündemin üst sıralarına çıktı. 8 Eylül 1999 – 16 Nisan 2008 tarihleri arasında sigorta girişi bulunanlar için erken emeklilik yolunu açabilecek yeni bir kanun teklifi Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunuldu. Teklifte, kadınlarda 43, erkeklerde 45 yaş sınırının kademeli olarak uygulanması öngörülüyor.
Meclis’e Sunulan Teklifin Arka Planı
CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay, EYT sonrası oluşan eşitsizliklerin giderilmesi amacıyla hazırladığı teklifi TBMM’ye sundu. Akay, düzenlemenin “sosyal adalet” ve “ölçülülük” ilkeleri gereği zorunlu hale geldiğini vurguladı. Amaç; EYT kapsamına giremeyen, ancak benzer sigortalılık geçmişine sahip çalışanlar arasında oluşan farkı kademeli bir geçişle azaltmak.
Yaş ve Prim Şartlarında Öngörülen Değişiklik
Teklife göre emeklilik yaşı ve prim günleri kademeli olarak düşürülecek. Kadınlarda yaş sınırı 43’e, erkeklerde 45’e kadar inebilecek. Prim günleri de mevcut sisteme kıyasla esnetiliyor; memur ve esnaf için 9.000 gün yerine 7.200 gün eşiği gündeme geliyor.
Kademeli Emeklilik Taslak Tablosu
| Sigorta Giriş Yılı | Kadın (Yaş / Gün) | Erkek (Yaş / Gün) |
|---|---|---|
| 1999–2000 | 43 / 6.400 | 45 / 6.400 |
| 2001 | 44 / 6.475 | 46 / 6.475 |
| 2002 | 45 / 6.550 | 47 / 6.550 |
| 2003 | 46 / 6.625 | 48 / 6.625 |
| 2004 | 47 / 6.700 | 49 / 6.700 |
| 2005 | 48 / 6.775 | 50 / 6.775 |
| 2006 | 49 / 6.850 | 51 / 6.850 |
| 2007 | 50 / 6.925 | 52 / 6.925 |
| 2008 | 51 / 7.000 | 53 / 7.000 |
EYT’yi Kaçıranlar İçin Ne Anlama Geliyor?
Düzenlemenin yasalaşması halinde, EYT kapsamına giremeyen yüz binlerce çalışan daha erken yaşta emeklilik hakkı elde edebilecek. Özellikle prim günlerinin düşürülmesi, uzun yıllar düşük primle çalışanlar için önemli bir avantaj yaratacak.
Takvim ve Olası Yürürlük
Teklifin önümüzdeki haftalarda TBMM komisyonlarında görüşülmesi bekleniyor. Kabul edilmesi durumunda 2026 itibarıyla yürürlüğe girmesi planlanıyor. Sürecin seyrini, siyasi uzlaşı ve sosyal güvenlik bütçesinin sürdürülebilirliği belirleyecek.
Uzman Değerlendirmesi
Çalışma ekonomisi uzmanlarına göre kademeli emeklilik, EYT sonrası oluşan boşluğu adil bir geçiş modeliyle kapatabilir. Böyle bir düzenleme, hem sistemi koruyacak hem de yıllardır bekleyen çalışanlara erken emeklilik umudu verecek.
